Phật Hoàng Trần Nhân Tông - người đặt nền móng thống nhất Phật giáo Việt Nam

Chúng ta có thể khẳng định, công cuộc thống nhất Phật giáo thời nhà Trần được thiết lập, thực hiện thành công chính là nhờ vào tư tưởng đoàn kết hòa hợp Tăng già và tư tưởng thống nhất các tổ chức thiền phái thời bấy giờ, do đấng Điều Ngự Giác Hoàng khởi xướng và ảnh hưởng đến công cuộc thống nhất Phật giáo Việt Nam sau này.

Phật giáo có mặt trên đất nước ta vào những thế kỷ đầu trước công nguyên, sự hiện diện của trung tâm Phật giáo Luy Lâu đã nói lên chiều dài lịch sử hình thành và phát triển của Phật giáo Việt Nam. Trải qua hàng ngàn năm sau đó, Phật giáo tại nước ta không ngừng phát triển, nhất là khi thiền phái Trúc Lâm và Giáo hội Trúc Lâm ra đời dưới sự lãnh đạo của Phật Hoàng Trần Nhân Tông thì Phật giáo Trúc Lâm mới thực sự khẳng định vị thế vững vàng trong lòng dân tộc, và cũng từ cột mốc thời gian này lịch sử dân tộc và Phật giáo Việt Nam đã tôn vinh đức vua Trần Nhân Tông là Phật Hoàng Trần Nhân Tông hay Điều Ngự Giác Hoàng.     Ngài đã khai sáng thiền phái Trúc Lâm Yên Tử, sau 10 năm hoằng pháp lợi sanh, Ngài đã viên tịch vào năm 1308, lúc bấy giờ Ngài hưởng thọ 51 tuổi, đến nay tròn 710 năm, nhờ đức hy sinh tận tụy hết lòng phụng sự đạo pháp và dân tộc, nhất là sức ảnh hưởng từ những tư tưởng Phật học đặc sắc ưu việt của Phật Hoàng Trần Nhân Tông, cùng với sự ra đời của Phật giáo Trúc Lâm đã góp phần to lớn cho sự phát triển rực rỡ của Phật giáo thời Trần và sự hưng thịnh của đất nước Đại Việt, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển rực rỡ của Phật giáo Việt Nam mãi đến thời đại ngày nay.   Sự ra đời và phát triển rực rỡ của Phật giáo Trúc Lâm, một tổ chức Giáo hội đầu tiên trong lịch sử Phật giáo nước nhà, cùng với sự hiện diện của ba vị Tổ sư người Việt, đó là Sơ Tổ Trần Nhân Tông, Nhị Tổ Pháp Loa và Tam Tổ Huyền Quang, đã tạo cho Phật giáo Trúc Lâm trở thành một biểu tượng giá trị tinh thần độc đáo của dân tộc Việt. Theo lịch sử Phật giáo Việt Nam, thiền phái Yên Tử ra đời từ sự hợp nhất ba thiền phái Tỳ Ni Đa Lưu Chi, Vô Ngôn Thông và Thảo Đường trên tinh thần “chưa rõ thì chia làm ba giáo, hiểu rồi thì cùng một ngộ tâm” và sự hình thành của Phật giáo Trúc Lâm dù bắt nguồn từ nền móng của thiền phái Yên Tử, nhưng đã được Phật Hoàng Trần Nhân Tông tổ chức lại nhằm thống nhất các hệ phái lúc bấy giờ còn sinh hoạt rời rạc, tuy nhiên vấn đề không chỉ là hợp nhất các tổ chức hệ phái còn sinh hoạt riêng lẻ, mà ở đó nổi bật lên hệ tư tưởng Phật học đặc sắc đã được Phật Hoàng Trần Nhân Tông kết tinh, sáng tạo và khởi xướng nhằm khuyến hóa người học Phật, chính tư tưởng Phật học của Phật Hoàng Trần Nhân Tông mới là yếu tố quyết định cho sự phát triển Phật giáo Trúc Lâm nói riêng và sự hưng thịnh của đất nước Đại Việt nói chung.

Quang cảnh Hội thảo Khoa học Quốc tế: “Trần Nhân Tông và Phật giáo Trúc Lâm – Đặc sắc tư tưởng, văn hoá”

Nhìn lại lịch sử, kể từ khi Phật Hoàng Trần Nhân Tông sáng lập dòng thiền Trúc Lâm - Yên Tử, thống nhất các tổ chức thiền phái và xây dựng nên Phật giáo Trúc Lâm, một tổ chức Giáo hội đầu tiên trong lịch sử Phật giáo nước nhà, tạo nên dòng Phật giáo thuần Việt đậm đà bản sắc dân tộc, góp phần to lớn cho sự nghiệp phát triển Phật giáo nói riêng và dân tộc nói chung. Do vậy chúng ta có thể khẳng định, công cuộc thống nhất Phật giáo thời nhà Trần được thiết lập, thực hiện thành công chính là nhờ vào tư tưởng đoàn kết hòa hợp Tăng già và tư tưởng thống nhất các tổ chức thiền phái thời bấy giờ, do đấng Điều Ngự Giác Hoàng khởi xướng và ảnh hưởng đến công cuộc thống nhất Phật giáo Việt Nam sau này. Đó là sự ra đời Phật giáo Việt Nam, đỉnh cao của thời đại kế thừa truyền thống Phật giáo Trúc Lâm, phát huy tư tưởng Phật Hoàng Trần Nhân Tông đồng hành cùng dân tộc phát triển, hội nhập quốc tế ở thế kỷ XXI và những thế kỷ tiếp theo.

   Hoà thượng Thích Thiện Nhơn Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

 

*Tiêu đề do Ban Biên tập đặt: - Trích phát biểu của Hoà thượng Chủ tịch tại Hội thảo Khoa học Quốc tế: “Trần Nhân Tông và Phật giáo Trúc Lâm – Đặc sắc tư tưởng, văn hoá” sáng 06/12/2018 nhân kỷ niệm 760 năm ngày sinh và 710 năm ngày Phật Hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết Bàn tại Cung Trúc Lâm – Trung tâm Lễ hội Yên tử (xã Thượng Yên Công, thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh).

Download Android Download iOS

Tin cùng chuyên mục

Thượng tọa Thích Tâm Định thăm, chúc mừng Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Thanh Hóa và các địa phương nhân Ngày truyền thống

Thượng tọa Thích Tâm Định thăm, chúc mừng Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Thanh Hóa và các địa phương nhân Ngày truyền thống

PSO - Ngày 16/11/2026, Thượng tọa Thích Tâm Định – Ủy viên Hội đồng Trị sự GHPGVN, Chứng minh Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Thanh Hóa cùng đoàn công tác đã đến thăm, tặng hoa và chúc mừng Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Thanh Hóa, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Sầm Sơn, xã Cẩm Thủy và xã Cẩm Thạch nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Đồng Nai: Chùa Phước Thạnh trang nghiêm tổ chức lễ cầu an, trai tăng và tạ đàn Dược Sư

Đồng Nai: Chùa Phước Thạnh trang nghiêm tổ chức lễ cầu an, trai tăng và tạ đàn Dược Sư

PSO – Ngày 16/11/2026 (nhằm ngày mùng 8 tháng 10 năm Bính Ngọ), trong không khí trang nghiêm, thanh tịnh, chùa Phước Thạnh (khu phố Đồng Tâm, phường Tân Khai, thành phố Đồng Nai) thành kính tổ chức lễ cầu an, lễ Trai tăng và tạ đàn Dược Sư, với sự tham dự của chư Tôn đức Tăng Ni cùng đông đảo Phật tử và gia đình tín chủ

TP. HCM: Tịnh xá Ngọc Chánh tổ chức kỷ niệm 26 năm thành lập nhóm thiện nguyện Chánh Đạo

TP. HCM: Tịnh xá Ngọc Chánh tổ chức kỷ niệm 26 năm thành lập nhóm thiện nguyện Chánh Đạo

PSO - Nhân dịp kỷ niệm 26 năm ngày thế phát xuất gia của Đại đức Thích Minh Phú (08/10 năm Canh Thìn – 2000 đến 08/10 năm Bính Ngọ – 2026) và 26 năm thành lập nhóm thiện nguyện Chánh Đạo, sáng ngày 16/11/2026, tại tịnh xá Ngọc Chánh (phường Bình Thạnh, TP. HCM) Đại đức cùng các thành viên nhóm trang trọng tổ chức chương trình kỷ niệm, nhìn lại chặn

Lâm Đồng: Trang nghiêm lễ tưởng niệm hai thập kỷ Sư trưởng Thích Nữ Từ Hương viên tịch tại chùa Linh Phong

Lâm Đồng: Trang nghiêm lễ tưởng niệm hai thập kỷ Sư trưởng Thích Nữ Từ Hương viên tịch tại chùa Linh Phong

Ngày 11/11/2026 (03 tháng Mười Bính Ngọ), tại Tổ đình Linh Phong (Hoàng Hoa Thám, phường Xuân Hương-Đà Lạt, Lâm Đồng), Ni trưởng Thích Nữ Huệ Huyền và môn đồ Pháp quyến, trang nghiêm tổ chức lễ tưởng niệm 20 năm ngày Sư trưởng Thích Nữ Từ Hương, nguyên Phó ban Trị Phật giáo tỉnh, Giáo trưởng Ni bộ Tuyên Đức (nay là Lâm Đồng) Viện chủ vi

QUAN TÂM & HỖ TRỢ

Phật Sự Online với chủ trương “Nhanh chóng – Kịp thời – chính xác và Nhân văn” đăng tải các hoạt động Phật sự của các cấp Giáo hội và các tự viện trong cả nước cùng các chương trình tu học, thuyết giảng của chư Tôn đức Tăng, Ni giảng sư được truyền hình trực tiếp (Live Streaming) trên mạng xã hội: Facebook, Youtube, Phật Sự Online về các sự kiện Phật sự và trên 15 chương trình khác với mục đích “ Đẩy mạnh truyền thông Phật giáo như một kênh Hoằng pháp …”


Phật Sự Online có trên 60 nhân sự là phóng viên, Ban Biên tập và các bộ phận khác, vì vậy rất cần sự quan tâm chia sẻ, hỗ trợ của chư Tôn đức Tăng Ni, quý Phật tử và quý vị yêu mến Đạo Phật để có được kinh phí đảm bảo sự hoạt động bền vững và lâu dài.

Background Donate

Chủ tài khoản: KENH PHAT SU ONLINE

Số tài khoản: 070104929298

Ngân hàng Sacombank chi nhánh Kiên Giang

QRCOde Quan tầm và hỗ trợ phật sự online